Zeynep Demiray

Zeynep Demiray

Zeynep Demiray - Fizyoterapist

Aşil tenditi nedir?

26 Mayıs 2020 - 18:00 - Güncelleme: 01 Haziran 2020 - 17:03

Aşil tenditi nedir?
 

Kasların kemiklere yapışma noktaları tendon olarak isimlendirilir. Baldırımızı şekillendiren kasın topuğa yapışma yeri de aşil tendonudur.
 
Aşil tendonu insan vücudundaki en büyük tendondur.
Ayak bileğinin arka kısmından baldır kaslarına kadar uzanır.
Bu tendonun çeşitli sebeplerle iltihaplanması da aşil tendiniti olarak adlandırılır.
Vücudun en güçlü tendonu olmasına rağmen kolayca hasar görebilir. 
Genellikle sporcularda görülen bir durum olan aşil tendiniti, tendonun ani şekilde zorlanması veya aşırı kullanılmasına bağlı olarak gelişen iltihabi bir hastalıktır
 
Aşil tendiniti kimlerde daha sık görülür?
 
Aşil tendon yaralanmaları aniden hızlanmayı, durmayı ya da dönmeyi gerektiren sporlarda daha sık görülür;
 
Koşu
Cimnastik
Dans
Futbol 
Basketbol
Tenis
Voleybol 
 
Tendinit tedavi edilmezse ileride parsiyel veya tam kat yırtıklara neden olabilir. 
Tam kat yırtıklarda cerrahi gereklidir.
Tendinit veya yırtıklarda fizik tedavi ve antiinflamatuvar ilaç tedavisi ile tam veya tama yakın iyileşme sağlanabilir.
 
Aşil tendiniti neden oluşur?
 
Aşil tendiniti direk veya indirek travmalar sonucu oluşabilir.
Temelinde aşil tendonunun zorlanması vardır.
Aşil tendinit nedenlerini, aşırı kullanım, aniden aktivite düzeyini arttırma, sürekli topuklu ayakkabı kullanma ve aşırı kilo şeklinde sıralayabiliriz.
 
Peki Sporcularda?
 
Uzun süre antrenman, uygunsuz zemin, engebeli alanlarda spor yapmak, ayak kavisinin çok yüksek olması ve bacak eşitsizlikleri gibi durumlarda da aşil tendiniti oluşabilir.
Ayrıca hemodiyaliz hastaları, diyabetik hastalar anatomik olarak topuk kemiği arka üst çıkıntısı yüksek olan kişilerde aşil tendinit riski daha yüksektir.
 
Aşil tendinitini tetikleyen nedenler?
 
Dinlenme sonrasında çok hızlı harekete geçme,
Koşma sırasında hızın aniden arttırılması,
Rutin spor çalışmalarına merdiven çıkma veya tepe koşma eklenmesi,
Kasın gereğinden fazla kullanılması,
Ayağa ekstra efor yüklemek,
Baldır adelesinin ani veya sert kasılması...
 
Aşil tendinitinin belirtileri nelerdir?
 
Egzersiz ve koşmadan sonra, gittikçe kötüleşen ağrı,
Aşırı aktivite sonrasında tendonun tutunduğu bölgede ağrı ve hassasiyet artışı,
Aşil tendonunun topuk kemiğine bağlandığı yerin üzerindeki noktada sabah hassasiyeti,
Kasın kullanılmasıyla tendon ısınırken, genel olarak sertliğin azalması,
Parmak ucu yükselmede ve tendonu gerildiğinde ağrı,
Ayak bileği hareketlerine limitasyon,
Tendonda kalınlaşma ve şişlik ve sabahları aşil tendonu boyunca hissedilen ağrı ve sertlik
 
TEDAVİ
 
Akut dönem (ilk 3-7 gün)
 
Öncelikle aktiviteye ya da antrenmana ara verilmeli (ihtiyaca göre süresi belirlenir)
Buz uygulaması yapılmalı (ilk 2 gün 2 satte bir)
Ayak kalp hizasından yukarıda tutulmalıdır,
Tendon hasarına göre hastanın ayağını yük vermesi kısmi olarak ya da tamamen kısıtlanır,
Destekleyici atel uygulaması yapılabilir (ihtiyaca göre ayak tamamen ya da kısmi olarak kısıtlayan ortezler)
Baldır kasına topuktan dize doğru masaj uygulaması rahatlatır (zeytin yağı ya da kas gevşetici krem kullanabilirsiniz)
Ayak bileğini geriye doğru geren egzersizler uygulanmalı (başlangıçta çok agresif gidilmemeli, ağrı sınırında bırakılmalı)
Diz arkası kasları geren egzersizler uygulanır,
Antiinflamatuvar ilaç desteği (doktor kontrolünde!)
Fizyoterapistinizin yardımı ile ödemi gidermek, kasınızı gevşetmek ya da tendonun çekiş doğrultusunu değiştirmek için değişik bantlama yöntemleri uygulanır.
 
Subakut dönem (1-4 hafta)
 
Ayak bileği hareket açıklığını sağlayan ROM egzersizlerine başlanır,
İzometrik olarak tanımlanan egzersizler yapılır,
Ayak bileğine ağırlık aktarma egzersizlerine geçilir,
Denge egzersizlerine başlanır...
 
Kronik dönem
Ağrının ve kısıtlılığın iyice geçtiği bu dönemde ayak üzerine tam yüklenme sağlanmıştır.
Ayak bileği dirençli egzersizleri uygulanır.
Çömelme kalkma, sıçrama, koşma, yokuş çıkma gibi aktivitelere geçilir.
Spora özgü aktiviteler eklenir.
 
NOT:
Her egzersizde size yön gösterecek en önemli etken ağrıdır.
Egzersiz sonrası 3-4 saat geçmeyen ağrılar, gece uyutmayan ağrılar, gittikçe artan ödem, bölgedeki hassasiyette artış, dokuda ısı artışı ve kızarıklık varsa aşırı yüklendiğinizi gösterir. Yoğunluğu azaltmanız gerekir.
 
Sağlıkla kalın..